Cổ phiếu các công ty đào Bitcoin đã trải qua ba tuần giao dịch với áp lực bán lớn từ một nhà đầu tư bí ẩn. Vào thứ Sáu, Ken Griffin cho biết người bán này đã gần kết thúc việc bán ra.
Griffin đã thông báo với khách hàng của Citadel rằng công ty đã xử lý hơn 80% rủi ro mà họ nhận về từ danh mục Situational Awareness của Leopold Aschenbrenner. Hồ sơ liên quan cho thấy các khoản đầu tư vào cổ phiếu ngành đào Bitcoin tăng mạnh về quy mô dù tỷ trọng đã giảm xuống dưới 10% danh mục. Quỹ này mua cổ phiếu doanh nghiệp đào tiền số rất nhanh và chip nhớ còn nhanh hơn.
Người bán mà không ai để ý
Situational Awareness là quỹ đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) do Aschenbrenner — cựu nhân viên của OpenAI — điều hành. Quỹ này tăng trưởng 439% trong 6 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, tới tháng 07/2026, tình hình thay đổi.
Với đòn bẩy 4 lần, quỹ đã mất 67% giá trị chỉ trong một tháng và phải giao khoảng 10 tỷ USD cổ phiếu cho Citadel vào ngày 30/07/2026, theo BeInCrypto khi đưa tin về việc quỹ này mất danh mục cổ phiếu.
Bản báo cáo cuối cùng trước khi bán chính là tài liệu quan trọng nhất. Báo cáo 13F — báo cáo hàng quý về danh mục đầu tư mà các tổ chức lớn phải nộp cho cơ quan quản lý — ghi nhận tình hình đến ngày 30/06/2026 và được hoàn tất vào ngày 14/08/2026. Danh mục này có tổng giá trị 20.24 tỷ USD với chỉ 26 khoản đầu tư.
Các cổ phiếu đào Bitcoin chiếm 1.99 tỷ USD trong số đó. Core Scientific là lớn nhất với 666 triệu USD. Riot Platforms nắm 468 triệu USD, IREN 433 triệu USD và CleanSpark 179 triệu USD. Một khoản đầu tư mới 152 triệu USD ở Keel Infrastructure, công ty Bitfarms đã đổi tên hồi tháng 04/2026.
Các khoản đầu tư này đã tăng rất nhanh. Riêng cổ phiếu các doanh nghiệp đào Bitcoin tăng tới 79% chỉ trong một quý. Chỉ tính riêng Riot đã tăng 229%.
Lý do mọi chuyện sụp đổ
Aschenbrenner thực tế không mua Bitcoin (BTC), mà mua công suất điện. Các doanh nghiệp đào tiền số đã sở hữu phần lớn năng lực của lưới điện, yếu tố mà các trung tâm dữ liệu AI đang rất cần.
Vấn đề thực sự nằm ở chỗ khác. Tháng 03/2026, quỹ này đang nắm giữ 8.5 tỷ USD hợp đồng quyền chọn bán đối với các cổ phiếu như Nvidia, Oracle, Broadcom và các tên tuổi AI khác – đây là nghiệp vụ phòng hộ của họ.
Nhưng tới ngày 30/06, hầu hết các hợp đồng này đã biến mất. Thay vào đó là 12.5 tỷ USD đầu tư trực tiếp (long) vào cổ phiếu. Riêng Sandisk và Micron chiếm tới 55.6% giá trị tổng danh mục.
Như vậy, quỹ này đã từ bỏ chiến lược phòng hộ và dồn tiền cược lớn. Khi cổ phiếu ngành chip lao dốc trong tháng 07/2026, không còn gì để giảm thiểu rủi ro. Các doanh nghiệp đào Bitcoin cũng bị liên lụy mạnh do giao dịch của thị trường chip nhớ.
Griffin giải quyết mọi việc trong ba tuần
Citadel đã hành động cực kỳ nhanh chóng, thực hiện gần 100 giao dịch block trade với tổng giá trị hơn 4 tỷ USD, bao gồm cả những giao dịch lô lớn nhất của năm ở 10 cổ phiếu khác nhau.
“Khả năng phân phối rủi ro này là trọng tâm cho luận điểm đầu tư của chúng tôi,” Reuters dẫn lời Ken Griffin trong bức thư gửi khách hàng.
Citadel đã mua lại danh mục này với mức giá chiết khấu và ba quỹ của Citadel ngay sau đó có mức tăng mạnh.
Điều gì thay đổi với nhà đầu tư nhỏ lẻ nắm cổ phiếu đào Bitcoin?
Một bên bán lớn không quan tâm tới giá thị trường hiện đã gần như rút lui. Điều đó đưa thị trường ngành đào tiền số trở về yếu tố cơ bản, như các hợp đồng hosting kiểu hợp đồng cho Anthropic của Riot hay các khoản lỗ quý nặng nề của các doanh nghiệp như CleanSpark.
Diễn biến thị trường cũng đang hỗ trợ. Giá Bitcoin tăng 7% trong ngày, đưa BTC lên quanh 77,309 USD và vốn hóa đạt khoảng 1.55 nghìn tỷ USD.
Còn một câu hỏi lớn. Aschenbrenner đã gom mạnh cổ phiếu các công ty đào tiền số vì tin rằng hashrate thực chất đại diện cho quyền kiểm soát nguồn điện. Nay Citadel gần như đã bán đi phần lớn số đó. Người mua vào các lô cổ phiếu này cũng đang đặt cược giống như vậy, nhưng âm thầm, với mức giá rẻ hơn nhiều.
