Tin tức về crypto đang biến mất không dấu vết. Những bài viết đặt nghi vấn về ảnh hưởng của các thông cáo báo chí trả phí âm thầm “bay màu” khỏi các website lớn trong ngành, để lại rất ít dấu vết từng được đăng tải.
Trong khi đó, hàng ngàn thông báo quảng bá vẫn liên tục ngập tràn thị trường, góp phần định hướng câu chuyện, làm biến động giá cả và khiến ranh giới giữa báo chí và quảng cáo ngày càng mờ nhạt.
Chuỗi bí mật đứng sau tâm lý FOMO
Chainstory phân tích 2,893 thông cáo báo chí được phát hành trong khoảng thời gian từ 16/06/2025 đến 01/11/2025. Bằng cách sử dụng trí tuệ nhân tạo để gắn nhãn cảm xúc và đánh giá mức độ rủi ro, đối chiếu với các blacklist như CryptoLegal.uk, Trustpilot và các nguồn cảnh báo lừa đảo, báo cáo phát hiện rằng:
- 62% đến từ các dự án rủi ro cao (35.6%) hoặc đã được xác nhận là lừa đảo (26.9%).
- Chỉ có 27% thông cáo đến từ các bên phát hành được đánh giá là ít rủi ro.
- Ở một số mảng cụ thể như cloud mining, nội dung lừa đảo và rủi ro cao chiếm đến khoảng 90% tổng số thông cáo được phát hành.
Về mặt nội dung, đa số mang tính chất quảng cáo quá mức:
- Trung lập: 10%
- Phong đại/Quá phô trương: 54%
- Quảng bá lộ liễu: 19%
Phân loại về chủ đề cũng cho thấy phần lớn nội dung khá “vụn vặt”:
- Thông báo nâng cấp nhỏ cho sản phẩm hoặc tính năng: 49%
- Thông báo niêm yết trên sàn (spam): 24%
- Sự kiện quan trọng về doanh nghiệp như gọi vốn hay M&A: chỉ 2% (58 thông cáo)
Dựa vào những con số này, nhóm nghiên cứu kết luận rằng hiện tượng này tạo ra một “vòng lặp hợp pháp hóa nhân tạo”. Những dự án chưa rõ ràng hoặc có vấn đề bỏ tiền mua vị trí đăng tin ở hàng chục phương tiện truyền thông lớn nhỏ, từ các cổng thông tin tài chính chính thống, các trang phụ đến các website tổng hợp crypto chuyên biệt.
Nhờ vậy, các dự án này dễ dàng có được vị trí trong phần “Được nhắc đến trên các trang…” (As Seen On), và tận dụng sự uy tín đó để “dẫn dụ” các nhà đầu tư nhỏ lẻ FOMO.
Tiêu đề còn được “nhồi nhét” hàng loạt từ ngữ “kêu” kiểu marketing như “Cách mạng ứng dụng AI”, “RWA thay đổi cuộc chơi” – mà nếu kiểm duyệt nghiêm túc, ban biên tập sẽ từ chối những cụm này.
Tiền PR nói lên nhiều điều hơn cả sự thật
Hệ sinh thái này cũng lặp lại nhiều “vết xe đổ” của tài chính truyền thống (TradFi). Dữ liệu từ SEC chỉ ra rằng 73% các vụ pump & dump penny-stock trên thị trường OTC từ năm 2002 đến 2015 đều được “dẫn dắt” bởi thông cáo báo chí.
Ở lĩnh vực crypto, hiệu ứng này còn mạnh hơn, khi mà bot giao dịch tự động liên tục quét các từ khóa kiểu như “hợp tác”, “niêm yết”, tự động đặt lệnh mua ngay khi thấy tin xuất hiện.
Kết quả là giá token bị đẩy lên ngắn hạn, rồi lại nhanh chóng sụt giảm sau đó khi dự án không làm được như kỳ vọng ban đầu.
Vấn đề càng phức tạp thêm khi quy định của FTC về quảng cáo nội dung gốc yêu cầu phải công khai rõ ràng đâu là bài tài trợ. Nhưng thực tế, phần lớn chuyên mục “Press Release” của các trang crypto lại trình bày khá trung tính, xóa nhòa dấu hiệu là nội dung được trả tiền và khiến người đọc lầm tưởng rằng đó là tin được kiểm chứng độc lập.
Nhiều nhà đầu tư nhỏ lẻ thường tin rằng việc nội dung xuất hiện trên các trang lớn là bằng chứng cho thấy dự án uy tín, hợp pháp.
Ai đang kiểm soát thông tin về thị trường crypto?
Kết quả nghiên cứu của Chainstory ban đầu được phủ sóng rộng rãi trên nhiều trang crypto, như TradingView, KuCoin, MEXC cùng nhiều trang khác. Thế nhưng, một số bài viết quan trọng đã bị âm thầm xóa khỏi một số trang mà không có thông báo cụ thể.
- Investing.com – từng đăng bài với tiêu đề “Crypto press releases dominated by high-risk projects, Chainstory study finds.”
- CryptoPotato, từng mô tả dịch vụ phát hành thông cáo như một “món hàng trả phí”.
Không hề xuất hiện lỗi 404 hay thông báo nào về việc bị xóa. Những bài viết này chỉ đơn giản là “biến mất” khỏi tìm kiếm và kho lưu trữ của website.
Theo thông tin BeInCrypto nhận được qua email, một lãnh đạo của công ty bị nhắc tới trong hệ sinh thái “chạy bài trả tiền” đã liên hệ với các trang này, cho rằng dữ liệu không chính xác hoặc có dấu hiệu thiên vị.
Một số đội ngũ biên tập đã đồng ý xóa bài, cho thấy một lỗ hổng khá lớn: các nhà quảng cáo hoàn toàn có thể gây sức ép lên sự độc lập của ban biên tập.
Thực tế, các trang tin crypto hiện tại vẫn phụ thuộc lớn vào doanh thu từ dịch vụ phân phối PR, đặc biệt là trong giai đoạn thị trường gấu hoặc khi ngân sách quảng cáo eo hẹp.
Thế nên, có thể hiểu rằng những báo cáo mang tính phê phán, đụng chạm đến nguồn thu này sẽ dễ bị xóa lặng lẽ hoặc dẫn đến tự kiểm duyệt trong nội bộ.
“Tôi không trực tiếp phụ trách đội biên tập hay các việc hàng ngày của site. Tôi sẽ phải hỏi lại về vấn đề này,” một lãnh đạo cấp cao của CryptoPotato chia sẻ với BeinCrypto.
Khi được hỏi về tiêu chuẩn biên tập và cách xử lý bài đăng tài trợ, George Georgiev, tổng biên tập CryptoPotato, phủ nhận việc các áp lực tài chính kiểm soát quyết định của tòa soạn.
Ông cũng nhấn mạnh rằng trang luôn tuân thủ quy trình công khai tài trợ rõ ràng và tuyệt đối không xóa bài chỉ vì yêu cầu từ đối tác bên ngoài.
“Là một trang tin OG trong lĩnh vực crypto, dẫn đầu ngành trong hơn 10 năm qua, chúng tôi luôn đặt tiêu chuẩn báo chí đúng đắn lên hàng đầu. Chúng tôi luôn công khai mọi nội dung được quảng bá hoặc có bên thứ ba liên quan, và chưa bao giờ gỡ bài theo yêu cầu từ các bên bên ngoài,” ông chia sẻ.
Dù vậy, khi truy cập đường link bài viết thì hiện ra lỗi 410, đây là mã trạng thái HTTP thông báo rằng tài nguyên mà bạn tìm kiếm đã không còn tồn tại trên máy chủ và việc gỡ bài được coi là vĩnh viễn.
Đứng sau hệ sinh thái PR trả phí là Chainwire (MediaFuse Ltd.), đơn vị quảng cáo với cam kết “đảm bảo xuất hiện bài” trên các trang tin crypto và tài chính truyền thống.
“Lan tỏa tin tức về crypto & blockchain của bạn với cam kết được đăng tải, trên các tờ báo lớn của ngành,” trích nội dung từ website Chainwire.
Một nguồn tin gần gũi với vụ việc nói với BeInCrypto rằng chính Chainwire là bên đứng sau việc các bài báo bị gỡ bỏ.
Chainwire đang thực hiện đúng những gì mà Chainstory đề cập: phân phối nội dung đến hàng chục trang tin để tăng độ nhận diện, thường dùng điều này để tác động đến hành vi của nhà đầu tư nhỏ lẻ.
Dù liên tục bị soi xét, Chainwire vẫn rất có sức ảnh hưởng:
- Được vinh danh “Best PR Wire” tại CoinGape Awards năm 2026 (02/02/2026).
- Duy trì điểm đánh giá cao trên G2 cho các chiến dịch năm 2025.
Chainwire cũng từng vướng vào những cáo buộc năm 2025 liên quan đến các chiêu bài không minh bạch, ví dụ như không trả phí cho các chiến dịch “thử nghiệm” hoặc mất liên lạc với các báo.
Những yếu tố âm thầm định hình thị trường crypto
Phân tích của Chainstory cho thấy một thị trường nơi uy tín có thể được mua, bị thao túng, hoặc âm thầm bị xóa sổ. Khi các bài viết quan trọng bỗng dưng biến mất khỏi kho lưu trữ, nó chỉ càng minh chứng cho sự thiếu minh bạch và mức độ “hợp pháp hóa” được dàn dựng vốn là điều mà bài viết ban đầu cảnh báo.
Với nhà đầu tư nhỏ lẻ tham gia trong môi trường bùng nổ thông tin của crypto, sự tỉnh táo và hoài nghi là không thể thiếu. Việc tự kiểm chứng qua dữ liệu on-chain, các nguồn tin độc lập, và hiểu rõ sự phụ thuộc của truyền thông vào nguồn thu PR là cực kỳ quan trọng nếu bạn không muốn rơi vào vòng xoáy trả phí để được chú ý.
Trong “cuộc chiến thông tin” không hồi kết của thị trường crypto, đôi khi những chỉnh sửa lặng lẽ nhất—như các bài bị xóa, bản lưu trữ bị thay đổi hay phân tích bị biến mất—lại là điều nói lên tất cả, vạch trần các cách thức tinh vi thao túng nhận thức, cảm xúc và thậm chí cả kết quả của thị trường.
Chainwire hiện tại chưa phản hồi yêu cầu bình luận từ BeInCrypto.
