Chủ tịch Quốc hội Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, đã đăng tải một bài viết trên X (Twitter) với nội dung giống như lời khuyên giao dịch, gọi các thông báo trước giờ mở cửa thị trường của Trump là “chỉ báo đảo chiều” và khuyên người theo dõi nên làm ngược lại với mọi động thái về năng lượng mà Trump đưa ra.
Bài đăng này đã khiến cho một tuần giao dịch vốn đã đầy biến động trên Phố Wall trở nên kỳ lạ hơn, đặc biệt trong bối cảnh chiến lược mua khi giá giảm (dip-buying) phổ biến nhất đã sụp đổ trước những rủi ro địa chính trị thực sự.
Giao dịch TACO gặp trở ngại
Chiến lược giao dịch “Trump luôn quay xe” (TACO) đã định hình cách thị trường vận động suốt năm 2025. Các nhà đầu tư mua vào mỗi khi Trump khiến thị trường giảm sâu, với kỳ vọng thị trường sẽ đảo chiều chỉ trong vài ngày. Cách làm này đã hiệu quả khi xảy ra căng thẳng thuế quan với Trung Quốc, Canada và Liên minh châu Âu.
Tuy nhiên, chiến lược này đã không còn hiệu quả vào tuần trước. Trump kéo dài thời hạn tấn công vào hạ tầng năng lượng của Iran từ ngày 27/03 đến 06/04. Nhưng đợt hồi phục như kỳ vọng lại không xảy ra.
Chuyên gia chiến lược của Barclays, Emmanuel Cau, nhận định sự thay đổi ý kiến liên tục này đang làm suy giảm niềm tin của thị trường. Các nhà đầu tư không còn xem việc trì hoãn là dấu hiệu hòa bình, mà là bước chuẩn bị cho căng thẳng leo thang thêm.
Công cụ GDPNow của Fed Atlanta đã hạ dự báo tăng trưởng quý 1 xuống 2%, giảm mạnh so với mức 3.1% chỉ một tháng trước đó.
Trong khi đó, dữ liệu từ CME FedWatch cho thấy thị trường dự báo lãi suất sẽ giữ nguyên đến hết cuối năm 2026, với xác suất điều chỉnh rất thấp.
Đây là điều rất khác so với kỳ vọng về nhiều lần giảm lãi suất hồi đầu năm của nhà đầu tư.
Ghalibaf và cảnh báo về thị trường trái phiếu
Ghalibaf, từng là chỉ huy lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và cũng là nhân vật chính trị nổi bật nhất của Iran trong thời chiến, không chỉ đơn thuần bác bỏ khả năng đàm phán với Mỹ.
Ông còn nhắn nhủ người theo dõi rằng các bài đăng của Trump trước giờ mở cửa thị trường thực chất là chiêu trò để chốt lời.
“Các tin tức hay ‘Truth’ xuất hiện trước giờ giao dịch thường chỉ là bẫy để chốt lời. Thực tế, đó là chỉ báo ngược. Nên làm ngược lại,” Ghalibaf viết.
Một diễn biến khác, chuyên gia kinh tế Steve Hanke từ Đại học Johns Hopkins cho rằng các nhà đầu tư trái phiếu đã quay lưng với Trump do ảnh hưởng kết hợp của cuộc chiến thuế và xung đột với Iran.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng lên 4.46%, tiến sát mốc 4.5% – ngưỡng từng buộc Trump phải tạm dừng áp thuế đáp trả vào tháng 04/2025.
Ghalibaf cũng từng cảnh báo đầu tuần rằng các tổ chức tài chính mua trái phiếu kho bạc Mỹ sẽ trở thành mục tiêu quân sự hợp pháp.
Phát biểu này đã khiến thị trường trái phiếu thêm lo ngại, khi rủi ro địa chính trị được đưa vào cùng với những lo về ngân sách.
Vì sao chiến lược cũ không còn phù hợp nữa
Chiến lược TACO từng hoạt động hiệu quả vì các đối tác của Trump (như Trung Quốc, EU, Canada) đều là bên hướng tới ổn định kinh tế và sẵn sàng chấp nhận thỏa thuận để giữ thể diện.
Iran lại không như vậy. Lãnh tụ tối cao của nước này đã bị sát hại ngay trong các đợt tấn công mở màn.
Hạ tầng quân sự của Iran liên tục bị tấn công nhưng Tehran vẫn chưa có dấu hiệu muốn đàm phán. Riêng Ghalibaf hôm Chủ nhật đã cáo buộc Mỹ đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công trên bộ, trong khi công khai nói rằng các bên vẫn đang thảo luận.
Với giá dầu Brent vượt 110 USD/thùng và eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa, thiệt hại kinh tế do chiến tranh đã phản ánh vào giá cả.
Những nhà đầu tư nhỏ lẻ từng dựa vào chiến lược TACO giờ đối mặt với một thị trường mà yếu tố địa chính trị không còn chỉ là biến động tạm thời, mà đã trở thành một phần cố định của giá cả.
Câu hỏi lớn cho tuần tới là liệu lợi suất 10 năm vượt mức 4.5% có khiến Nhà Trắng buộc phải can thiệp như từng làm khi khủng hoảng thuế năm ngoái, hay là một cuộc chiến thực sự sẽ khó đảo ngược hơn nhiều so với một tranh chấp thương mại.
