Tổng cộng 500 BTC, trị giá khoảng 35 triệu USD, đã được chuyển động trên blockchain vào ngày 24/03/2024 sau gần 10 năm “ngủ đông”. Số Bitcoin này thuộc về Clifton Collins, một người Ireland từng trồng cần sa và đã bị kết án, với khối tài sản 6,000 BTC được cho là đã mất vĩnh viễn kể từ năm 2017.
Nhưng đây không phải là câu chuyện về một “cá mập” bí ẩn quay lại thị trường sau thời gian dài biến mất — mà là kết quả của một chiến dịch do lực lượng cảnh sát thực hiện. Sở Tài sản Hình sự Ireland (CAB) đã phối hợp cùng Europol để giải mã ví và chuyển số Bitcoin này lên Coinbase.
Một gia tài giấu trong hộp cần câu
Collins, người sinh ra tại Dublin, từng làm bảo vệ và nuôi ong trước khi chuyển sang trồng cần sa. Anh đã mua phần lớn số Bitcoin vào các năm 2011, 2012, khi giá chỉ vài USD cho mỗi đồng. Số tiền mua Bitcoin đến từ việc trồng cần sa mà Collins thực hiện tại nhiều quận ở Ireland suốt hơn 10 năm liền.
Khi tài sản tăng giá trị, Collins đã chia 6,000 BTC đều vào 12 ví khác nhau, mỗi ví chứa 500 BTC. Anh in các private key ra giấy A4 và giấu trong một ống đựng cần câu cá tại nhà ở Galway.
Collins bị bắt vào năm 2017 khi cảnh sát phát hiện cần sa trong xe của anh khi dừng kiểm tra giao thông. Chủ nhà sau đó đã dọn nhà thuê, đưa toàn bộ đồ đạc — bao gồm cả ống cần câu và tờ giấy ghi private key duy nhất — ra bãi rác. Nhiều khả năng ống cần câu đã bị đốt cháy luôn. Collins sau này còn nói từng bị trộm nên không loại trừ khả năng mất key vì nguyên nhân này.
Tòa án Tối cao Ireland đã ra lệnh tịch thu số Bitcoin vào năm 2020, nhưng khi không còn private key nữa, CAB chỉ có thể chờ đợi. Tại thời điểm bị tịch thu, số 6,000 BTC được định giá khoảng 53 triệu euro. Đến nay, con số đó đã tăng lên khoảng 360 triệu euro.
BeInCrypto từng đưa tin về tài sản Bitcoin bị mất của Collins vào tháng 02/2020, thời điểm khi nhiều người tin rằng chìa khóa ví đã biến mất mãi mãi.
Họ đã làm thế nào để xâm nhập ví?
Hiện cả CAB lẫn Europol đều chưa tiết lộ họ đã dùng phương pháp nào. Europol chỉ cho biết họ cung cấp “chuyên môn kỹ thuật rất phức tạp và các nguồn lực giải mã” cho chiến dịch này.
Europol dùng từ “giải mã” khiến nhiều người suy đoán. Một khả năng là Collins lưu private key trong một file ví được mã hóa bằng mật khẩu yếu. Khi đó, các điều tra viên chỉ cần “brute-force” mật khẩu — đúng kiểu giải mã truyền thống.
Một tình huống khác là Collins đã tạo ra cả 12 cặp khóa bằng cùng một công cụ gặp lỗi. Nếu thuật toán tạo số ngẫu nhiên yếu, khóa sẽ dễ bị đoán ra, cho phép điều tra viên dựng lại private key. Nếu đúng như vậy thì về mặt kỹ thuật không phải giải mã mà là “phân tích mật mã”, nhưng trong các thông cáo báo chí của lực lượng cảnh sát, hai khái niệm này thường bị nhầm lẫn.
Các điều tra viên cho biết họ khá lạc quan phương pháp này sẽ áp dụng được cho cả những ví còn lại. Nếu thành công, Ireland sẽ thu hồi toàn bộ 6,000 BTC — một vụ tịch thu tài sản vượt xa mọi chiến dịch trước đó của CAB.
