Thị trường stablecoin được quản lý của châu Âu đang phát triển dưới sự điều chỉnh của Markets in Crypto-Assets Regulation (MiCA), nhưng vẫn còn một nhóm stablecoin chưa có ai tham gia. Gần hai năm sau khi MiCA chính thức có hiệu lực, vẫn chưa có một asset-referenced token nào được cấp phép tại EU.
Dữ liệu từ Cơ quan Chứng khoán và Thị trường châu Âu (ESMA) cho thấy hiện có 19 đơn vị phát hành được cấp phép và 29 stablecoin đang được quản lý, trong khi loại token được đảm bảo bởi tài sản hoặc rổ hàng hóa vẫn đang ở con số 0.
Thực tế các con số cho thấy điều gì
MiCA, chính thức có hiệu lực từ ngày 30/12/2024, chia stablecoin được quản lý thành hai nhóm riêng biệt.
- Electronic money tokens (EMTs) là những token được đảm bảo bằng một loại tiền pháp định duy nhất.
- Asset-referenced tokens (ARTs) là những token được đảm bảo bằng rổ tài sản, hàng hóa hoặc các tài sản phi tiền tệ như vàng.
Bản cập nhật tháng 03/2026 trên sổ đăng ký tạm thời của MiCA bởi ESMA cho thấy có 19 đơn vị phát hành EMT được cấp phép tại 11 quốc gia, tăng từ 17 đơn vị ở 10 quốc gia chỉ sau hai tháng.
Pháp đang dẫn đầu với 5 đơn vị phát hành được cấp phép, tiếp đến là Litva, Luxembourg, Malta và Hà Lan, mỗi nước có 2 đơn vị.
Trong 29 EMT đang lưu hành hiện nay, có 17 token neo theo đồng euro, 9 token neo theo đồng USD và 3 token còn lại neo theo đồng koruna Séc, bảng Anh và franc Thụy Sĩ.
Nhóm ART vẫn chưa có cái tên nào được cấp phép.
Khoảng cách cho thấy vấn đề về cấu trúc
MiCA dành hẳn hai phần, Phần III và IV, để điều chỉnh nhóm ARTs. Việc không có ART nào không phải là tình cờ hay do sơ suất, mà đang đặt ra câu hỏi trực tiếp liệu các quy định hiện tại có khả thi hay không.
Theo Patrick Hansen, giám đốc chiến lược và chính sách của Circle tại EU, điều này thể hiện khó khăn sâu xa hơn trong bộ khung pháp lý này.
“Gần hai năm rồi mà số lượng ART vẫn là 0(!). ART chiếm một phần lớn trong bộ khung pháp lý (Phần III và IV), việc các ART chưa xuất hiện cho thấy có những rào cản mang tính cấu trúc. Cuộc rà soát MiCA sắp tới là cơ hội xem xét, tháo gỡ các rào cản này, giúp quy định về ART thực tế hơn,” Hansen cho biết.
Hansen cũng nhận xét rằng ngay cả các EMT được cấp phép cũng chưa tiếp cận được người dùng ngoài lĩnh vực crypto.
Khi được hỏi liệu stablecoin được quản lý có được các tổ chức tài chính hoặc người dùng ngoài lĩnh vực crypto sử dụng hay không, ông mô tả việc áp dụng hiện tại là “phần lớn vẫn dùng trong lĩnh vực crypto nhưng đang dần mở rộng hơn.”
Nhận định này rất quan trọng trong bối cảnh hiện tại.
Trong top 50 stablecoin có vốn hóa lớn nhất, Hansen chỉ ra rằng chỉ có USDC, USDG và EURC đáp ứng được chuẩn tuân thủ của MiCA, tức là chỉ chiếm một phần rất nhỏ so với tổng thị trường stablecoin toàn cầu.
Áp lực thực thi đang gia tăng
Những dữ liệu về stablecoin này được công bố cùng lúc khi ESMA đang tăng cường sức ép lên các nhà cung cấp dịch vụ tài sản số (CASP) phải xin cấp phép trước khi hết hạn giai đoạn chuyển tiếp ở từng quốc gia thành viên.
Hầu hết các giai đoạn chuyển tiếp sẽ kết thúc vào ngày 01/07/2026, và khó có khả năng được gia hạn thêm.
Vào tháng 12/2025, ESMA đã ra thông báo yêu cầu các CASP chưa được cấp phép phải chuẩn bị kế hoạch ngừng hoạt động một cách trật tự. ESMA cũng lưu ý các cơ quan quốc gia cần thận trọng đáng kể đối với những hồ sơ xin cấp phép vào phút chót “.“
Với những đơn vị phát hành stablecoin, thời gian tuân thủ đang ngày càng bị siết lại. Yêu cầu về white paper dưới định dạng iXBRL bắt đầu áp dụng từ tháng 12/2025, còn các quy định ghi lại giao dịch trên sổ đặt lệnh theo định dạng JSON có hiệu lực từ tháng 04/2025.
Vấn đề ART rất có thể sẽ được bàn tại lần rà soát MiCA sắp tới. Việc các nhà quản lý coi tỷ lệ ART được cấp phép bằng 0 là thất bại hay một sự cẩn trọng có chủ ý sẽ quyết định hướng đi cho các token đảm bảo bằng hàng hóa và rổ tài sản trong tương lai.
