Giá vàng đã lao dốc khoảng 25% từ mức đỉnh mọi thời đại gần 5,600 USD, xuống dưới 4,200 USD/ounce và “bốc hơi” hơn 10 nghìn tỷ USD giá trị. Con số thua lỗ này lớn gấp khoảng 7.6 lần tổng vốn hóa thị trường của Bitcoin (BTC).
Làn sóng bán tháo càng lúc càng mạnh dù tình hình căng thẳng quân sự Mỹ – Iran vẫn diễn ra gay gắt và lạm phát liên tục tăng cao, những yếu tố vốn thường khiến vàng được săn đón nhiều hơn. Sự khác biệt này đang dấy lên nhiều tranh cãi gay gắt về nguyên nhân thật sự khiến giá vàng rơi tự do.
Peter Schiff nói rằng đợt bán tháo này không hợp lý
Peter Schiff, nhà kinh tế học kỳ cựu và nhà ủng hộ vàng lâu năm, cho rằng đợt bán tháo vừa qua là vô lý, bởi việc bán vàng do lo ngại lạm phát tăng cao có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hoãn cắt giảm lãi suất thực chất đã bỏ qua một yếu tố cơ bản.
Lãi suất thực tế hiện đang giảm, và trong lịch sử, khi lãi suất thực giảm thì vàng lại có xu hướng tăng giá, chứ không phải giảm.
Theo Schiff, nhà đầu tư đang định giá sai về lập trường của Fed, đồng thời cho rằng những phát biểu “diều hâu” của Chủ tịch Jerome Powell là dựa trên giả định rằng kinh tế Mỹ vẫn mạnh mẽ.
Dựa trên điều này, ông dự báo rằng nếu lãi suất vẫn giữ ở mức cao và kinh tế suy yếu rơi vào suy thoái, Fed sẽ phải quay lại cắt giảm lãi suất, thậm chí tung thêm các gói nới lỏng định lượng (QE).
Schiff cũng liên kết đà bán tháo với rủi ro tài khóa. Ông dẫn chứng việc Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent xác nhận chính quyền sẽ vay nợ để tài trợ chi phí chiến tranh, thay vì tăng thuế.
Schiff cũng cảnh báo rằng thâm hụt ngân sách ngày càng phình to, chi phí chiến tranh tăng và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt 4.4% (cao nhất kể từ tháng 07/2025) có thể dẫn đến một cuộc khủng hoảng tài chính còn tồi tệ hơn năm 2008.
Các nhà phân tích đặt câu hỏi về lý do thị trường sụp đổ
Giá vàng rơi tự do với mức giảm hơn 9% chỉ trong một đợt, đưa giá XAU xuống dưới 4,200 USD. Trong 53 ngày, vàng và bạc đã bốc hơi tổng cộng 13.5 nghìn tỷ USD. Bạc giảm gần 50% so với đỉnh lịch sử, rơi về mức thấp nhất 3 tháng quanh 61 USD.
Chuyên gia phân tích Kyle Doops nhận định đợt giảm này thật sự bất thường, bởi nhiều lý do đưa ra như giải chấp bắt buộc, giải thể các giao dịch lớn hoặc do kỳ vọng chính sách tiền tệ thắt chặt hơn. Tuy nhiên, chưa có lý do nào giải thích hết quy mô sụt giảm trong khi rủi ro địa chính trị vẫn ở mức cao.
Quan điểm của ông là đợt giảm mạnh vừa qua có thể chỉ là điều chỉnh sau chu kỳ tăng giá mạnh, chứ không phải dấu hiệu cho thấy vàng không còn là “hầm trú ẩn” an toàn nữa.
“Nếu chỉ là giải chấp thì các kênh đầu tư rủi ro khác cũng phải xấu hơn nữa. Nếu vì chính sách thì các chỉ số vĩ mô hiện giờ cũng chưa thể hiện một ‘cú sốc thắt chặt’ rõ ràng”, ông phản biện.
Theo chuyên gia này, thị trường vàng có thể chỉ đang tái cơ cấu lại vị thế sau khi tăng mạnh, chứ không phải thay đổi lớn về vai trò của vàng như một tài sản trú ẩn.
Sở Giao dịch CME đã tăng mức ký quỹ hợp đồng tương lai vàng lên 10% trong lúc giá giảm, khiến nhiều nhà đầu tư bị buộc phải bán thêm để đáp ứng yêu cầu ký quỹ. Ngoài ra, đồng USD mạnh lên, chỉ số Dollar Index lên gần 100.50 (cao nhất trong nhiều tháng), càng gây áp lực cho thị trường vàng khi vàng trở nên đắt đỏ hơn với nhà đầu tư quốc tế.
Vẫn chưa rõ liệu đà lao dốc của vàng chỉ là điều chỉnh ngắn hạn hay là khởi đầu cho một quá trình định giá lại sâu sắc hơn về cách thị trường nhìn nhận lạm phát, chính sách vĩ mô và vai trò trú ẩn của các tài sản, khi tuần tới sẽ là tuần nhiều biến động lớn về tin tức kinh tế.
