Ngày 19/02/2024, Tổng thống Donald Trump đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ Tòa án Tối cao Hoa Kỳ, gọi đây là một “Tổ chức Chính trị bị lợi dụng và không công bằng” sau khi cơ quan này ra phán quyết bãi bỏ các mức thuế quan khẩn cấp mà ông từng áp đặt.
Bên cạnh đó, ông Trump cũng kêu gọi nhiều nước đồng minh cử lực lượng quân sự quốc tế hỗ trợ tại eo biển Hormuz. Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có quốc gia nào chính thức lên tiếng đồng ý với đề nghị này.
Trump chỉ trích Thuế quan tại Tòa án Tối cao và kêu gọi về eo biển Hormuz khiến các đồng minh im lặng
Vào ngày 20/02/2024, Tòa án Tối cao ra phán quyết với tỉ số 6-3 trong vụ Learning Resources Inc. kiện Trump khẳng định Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) không cho phép Tổng thống tự ý áp thuế quan.
Ba thẩm phán Alito, Thomas và Kavanaugh không đồng tình với phán quyết này. Trump đã ca ngợi ba thẩm phán này vì sự “khôn ngoan và dũng cảm”, đồng thời cáo buộc các thẩm phán do Đảng Cộng hòa bổ nhiệm trong nhóm đa số đang cố tình thể hiện sự độc lập của mình.
Ông cũng nhắm tới Thẩm phán James Boasberg, cho rằng ông này có “thiên vị chính trị cực đoan” trong các vụ án liên quan đến Cục Dự trữ Liên bang và chính quyền Trump.
Chỉ vài giờ sau khi Tòa án công bố phán quyết, Trump chuyển sang áp dụng Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 194, ra lệnh áp mức thuế toàn cầu tạm thời 10% – sau đó tăng lên 15%. Các mức thuế này sẽ tự động hết hiệu lực sau 150 ngày trừ khi Quốc hội gia hạn.
Các đồng minh im lặng về Hormuz
Ở một động thái khác, ông Trump đã kêu gọi Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và Vương quốc Anh đưa tàu chiến đến eo biển Hormuz hỗ trợ tình hình căng thẳng tại đây.
“Nhiều quốc gia, đặc biệt là những nước bị ảnh hưởng khi Iran cố gắng đóng cửa eo biển Hormuz, sẽ phối hợp với Hoa Kỳ điều tàu chiến bảo vệ khu vực này an toàn… Hy vọng Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh và các nước khác đang chịu tác động từ tình hình này sẽ đưa tàu đến, để eo biển Hormuz không còn là mối đe dọa từ một quốc gia gần như đã bị loại khỏi cuộc chơi,” ông Trump chia sẻ trên mạng xã hội Truth Social.
Eo biển này vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu, nhưng đã gần như bị đóng cửa kể từ khi xảy ra xung đột Mỹ – Israel với Iran vào ngày 28/02/2024.
Hiện chưa có quốc gia nào lên tiếng chính thức tham gia. Cụ thể:
- Nhật Bản cho biết sẽ tự xem xét và quyết định độc lập.
- Pháp chỉ mô tả lập trường của mình là “phòng thủ”.
- Anh từ chối tham gia.
- Úc cũng không đồng ý tham dự.
- Hàn Quốc nói đang đánh giá tình hình trước khi đưa ra quyết định.
- Trung Quốc từ chối các hoạt động quân sự.
Theo Crypto Rover, một nhà phân tích thị trường nổi tiếng, việc các quốc gia lạnh nhạt với lời kêu gọi này có thể là hệ quả trực tiếp từ chính sách thuế quan của Trump.
“Có lẽ đây chính là kết quả khi bạn liên tục áp thuế lên các đồng minh của mình,” Crypto Rover nhận xét.
Hai sự việc trên cho thấy sự mâu thuẫn trong chính sách đối ngoại của ông Trump. Việc thúc ép các quốc gia đồng minh về thương mại và kỳ vọng họ hợp tác quân sự lại có thể khiến kết quả đi ngược với mong muốn, nhất là khi cả thế giới cần sự phối hợp nhiều hơn bao giờ hết.
