Venezuela đang tiến gần hơn đến việc chính thức sử dụng đồng USD, khi nhà kinh tế Steve Hanke soạn thảo một dự luật để loại bỏ đồng bolivar. Theo thông tin, Quốc hội Venezuela đã bổ nhiệm ông là cố vấn đặc biệt trong tháng này.
Nhà kinh tế học từ Đại học Johns Hopkins đã soạn thảo một dự luật đô la hóa đầy đủ, theo đó đồng bolivar và ngân hàng trung ương sẽ bị bãi bỏ hoàn toàn. Ông đánh giá khả năng dự luật này được thông qua là từ 50% đến 80%.
Kế hoạch đô la hóa của Hanke thật sự đề xuất gì?
Theo tạp chí Fortune, ông Hanke đang cùng phối hợp với thành viên Quốc hội Antonio Ecarri, người sáng lập đảng trung dung “Lápiz”, để thực hiện dự án này.
Đây là lần thứ hai Hanke thử áp dụng giải pháp này ở Venezuela. Giai đoạn 1995-1996, ông từng thiết kế hệ thống “currency board” khi làm cố vấn kinh tế trưởng cho Tổng thống Rafael Caldera, nhưng kế hoạch khi ấy không được đa số Quốc hội hậu thuẫn.
Theo Hanke, tình hình hiện tại đã khác trước. Ông chia sẻ với Fortune rằng các khảo sát cho thấy đa số người dân Venezuela muốn từ bỏ đồng bolivar, và thực tế nhiều người đã mua sắm bằng USD dù họ nhận lương bằng nội tệ.
Kế hoạch của ông sẽ đóng cửa hoàn toàn ngân hàng trung ương, chấm dứt quyền in tiền của nhà nước. Hiện nay, lạm phát ở Venezuela ở mức gần 400% mỗi năm, vẫn là mức cao nhất thế giới.
“Nếu thực hiện, Venezuela sẽ trở thành nền kinh tế cạnh tranh nhất thế giới. Trong năm vừa qua, đồng bolivar đã mất 78% giá trị so với USD,” ông Hanke cho biết.
Theo dõi chúng tôi trên X để cập nhật tin tức mới nhất ngay khi chúng diễn ra.
Thực tế, nền kinh tế Venezuela đã rất đô la hóa. Đồng USD tiền mặt lưu thông rộng rãi, tuy nhiên các giải pháp số còn trở nên quan trọng hơn trong các giao dịch hàng ngày trên khắp đất nước.
“Ổn định giá cả là chìa khóa để khôi phục lại sự ổn định cho Venezuela, mọi tiến bộ khác đều xuất phát từ đây… Ổn định không phải là tất cả, nhưng nếu không có ổn định nghĩa là không có giá cả cố định, bạn sẽ chẳng có gì,” Hanke chia sẻ với Fortune.
Lạm phát đã giảm từ mức 700% trước khi Maduro bị bắt, nhưng vẫn cao gấp 6 lần so với Iran. Theo tính toán của Hanke, trung bình mỗi tuần giá trứng, thịt bò và tiền thuê nhà đều tăng thêm 8%.
Tại sao vai trò của dầu mỏ lại quan trọng trong kế hoạch?
Dầu mỏ là yếu tố trung tâm của vấn đề. Hiện tại, Venezuela sản xuất khoảng 1.1 triệu thùng dầu mỗi ngày, chiếm khoảng 1.3% sản lượng toàn cầu và chỉ bằng 1/3 so với mức 3.4 triệu thùng/ngày trước khi Hugo Chávez lên cầm quyền năm 1998.
Sản lượng này chỉ tăng nhẹ 7% so với trước khi ông Maduro bị phế truất, dù Mỹ đã tiến hành cuộc đột kích ngày 03/01 để loại bỏ ông ta. Nợ nước ngoài của Venezuela hiện ở mức gần 250 tỷ USD, tương đương khoảng 150% GDP, là tỷ lệ cao thứ tư trên thế giới.
Hanke cho rằng đô la hóa tiền tệ và tăng sản lượng dầu cần đi đôi với nhau. Ông giải thích rằng tình trạng bất ổn, lạm phát gần 400%, khiến việc đàm phán lại các khoản nợ với các chủ nợ như Nga, Trung Quốc, ConocoPhillips và ExxonMobil gặp nhiều khó khăn.
Giám đốc điều hành của ExxonMobil, ông Darren Woods còn gọi Venezuela là nơi không thể đầu tư, vì lịch sử tịch thu tài sản của nước này. Chính phủ của nữ Tổng thống Delcy Rodríguez vẫn chưa có luật nào đủ mạnh để bảo vệ quyền sở hữu tư nhân.
Tiền điện tử và vai trò của USDT tại Venezuela như thế nào?
Khối lượng giao dịch crypto của các nhà đầu tư nhỏ lẻ tại Venezuela đã đạt tới 17.9 tỷ USD trong quý 1/2026, theo dữ liệu từ TRM Labs. USDT gần như chiếm lĩnh hoàn toàn thị trường này, với 90.2% các listing Binance P2P được ghép cặp với bolivar.
Tính đến ngày 21/08, USDT đang giao dịch quanh mức 919 bolivar trên các nền tảng P2P chính, trong khi tỷ giá chính thức của ngân hàng trung ương chỉ quanh 780 bolivar. Như vậy, chênh lệch giữa hai mức giá lên tới gần 18%.
Tỷ giá USD bằng tiền điện tử là tỷ giá mà hầu hết người dân Venezuela sử dụng hàng ngày. Stablecoin không chỉ đơn giản là công cụ đầu cơ mà còn như một công cụ sinh tồn, giúp bảo vệ sức mua trong bối cảnh hệ thống ngân hàng truyền thống không đáp ứng đủ nhu cầu.
Trong ngắn hạn, nhu cầu đối với USDT sẽ còn duy trì ở mức cao. Người dân và các doanh nghiệp vẫn sẽ ưu tiên sử dụng USD dạng kỹ thuật số vì tính thanh khoản cao và khả năng chuyển nhanh, nhất là khi tiền mặt và dịch vụ ngân hàng chưa theo kịp trong thời gian chuyển đổi.
Về lâu dài, nếu quá trình đô la hóa thành công thì nhu cầu dùng crypto để chống lạm phát có thể giảm bớt. Tuy nhiên, những lợi thế vượt trội của USDT như giao dịch nhanh, phí chuyển tiền thấp, và có thể giao dịch 24/7 rất khó bị thay thế.
Nếu kế hoạch của ông Hanke thành công, crypto sẽ không còn là “phao cứu sinh” khẩn cấp nữa. Tuy nhiên, hạ tầng kỹ thuật số cho USD mà người Venezuela đã quen dùng mỗi ngày sẽ vẫn tiếp tục tồn tại lâu dài, dù hoàn cảnh có thay đổi ra sao.
Đăng ký kênh YouTube của chúng tôi để theo dõi các chuyên gia và nhà báo chia sẻ góc nhìn chuyên sâu.
