Giá dầu diesel tại Mỹ vừa ghi nhận mức tăng mạnh nhất trong một năm từ trước đến nay, làm dấy lên lo ngại rằng lạm phát vẫn còn xa mới được kiểm soát.
Mike McGlone, chiến lược gia hàng hóa cấp cao của Bloomberg Intelligence, cho biết đợt tăng giá này đang gợi nhớ đến một bước ngoặt kinh tế quan trọng trước đây. Ông nhắc đến năm 2008, khi giá xăng chạm mốc 4 USD/gallon, đánh dấu đỉnh trước khi giá lao dốc mạnh.
Giá dầu diesel và kỷ lục lạm phát
Chỉ số dầu sưởi ấm của Bloomberg đã tăng 150% trong vòng một năm qua. Đây là mức tăng lớn nhất từ khi chỉ số này bắt đầu được ghi nhận vào năm 1987.
McGlone cho rằng giá dầu diesel hiện tại chính là “bản sao” của cú sốc giá nhiên liệu lớn trước đó.
“Giá dầu diesel 6.50 USD hiện nay rất giống với mốc 4 USD/gallon xăng vào năm 2008 – cũng là đỉnh cao thời điểm đó.”
Đợt tăng mạnh năm 2008 đã dẫn đến việc nhu cầu tiêu thụ sụt giảm rõ rệt khi người dân và doanh nghiệp buộc phải tiết kiệm nhiên liệu. McGlone nhận định hiện tượng này, hay còn gọi là “huỷ diệt nhu cầu”, dự kiến sẽ lặp lại.
Tại sao điều này lại quan trọng đối với Fed
Chi phí dầu diesel và dầu sưởi ấm ảnh hưởng trực tiếp đến chỉ số lạm phát tổng thể. Khi giá nhiên liệu tăng trong mùa đông, chỉ số lạm phát có thể duy trì ở mức cao trong nhiều tháng tới.
Điều này khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) gặp nhiều khó khăn trong việc điều chỉnh chính sách lãi suất. Các nhà hoạch định chính sách đang phải cân nhắc giữa áp lực kiểm soát lạm phát và những dấu hiệu cho thấy thị trường lao động đang ổn định trở lại.
Bà Beth Hammack, Chủ tịch Fed chi nhánh Cleveland, cũng từng cảnh báo về sự “bóp nghẹt” chi phí đối với các hộ gia đình. Bà nói rằng nhiều người tiêu dùng tại Mỹ đã phải chuyển từ dùng thịt bò sang các thực phẩm rẻ tiền hơn như xúc xích hoặc đậu. Hiện tại, không còn nhiều lựa chọn để siết giảm chi tiêu nữa.
Kỳ vọng về lạm phát của doanh nghiệp cũng đang tăng lên, theo các khảo sát của Fed Atlanta. Điều này rất đáng chú ý, bởi doanh nghiệp thường quan sát, đánh giá giá cả ở phạm vi rộng hơn người tiêu dùng thông thường.
Nếu kỳ vọng này tiếp tục tăng cùng với chi phí dầu diesel, nhiệm vụ của Fed sẽ càng thêm khó khăn. Áp lực này xuất hiện ngay trước khi dữ liệu lạm phát dựa trên Chỉ số Chi tiêu Tiêu dùng Cá nhân (PCE) được công bố trong tuần này.
Chi phí dầu diesel cao còn ảnh hưởng dây chuyền đến các lĩnh vực vận tải, nông nghiệp và sản xuất – đây đều là các ngành rất nhạy cảm với biến động giá vận chuyển. Giới phân tích sẽ theo dõi liệu cú sốc giá này có khiến nhu cầu giảm mạnh như năm 2008, hay các yếu tố thiếu hụt nguồn cung vẫn giữ giá ở mức cao lâu hơn.
