Đồng sáng lập Twitter, Jack Dorsey, đã công khai ủng hộ lời kêu gọi của nhà đầu tư mạo hiểm Chamath Palihapitiya về việc hoàn toàn mở cửa cho trí tuệ nhân tạo (AI) nguồn mở.
Dorsey đã trả lời “đúng” đối với bài đăng của Palihapitiya, trong đó cảnh báo rằng việc Mỹ hạn chế các mô hình AI nguồn mở sẽ gây tổn hại nghiêm trọng về kinh tế.
Palihapitiya cho rằng nếu ngăn chặn AI nguồn mở, các doanh nghiệp Mỹ sẽ phải trả từ 26 USD đến 56 USD cho mỗi một triệu token để mua “trí tuệ”, trong khi đối thủ nước ngoài chỉ cần chi 0.50 USD đến 1 USD. Ông khẳng định mức chênh lệch này là không thể duy trì về lâu dài.
Khoảng cách giá AI phía sau những tranh luận
Lập luận của Palihapitiya tập trung vào sự chênh lệch ngày càng lớn giữa chi phí và khả năng. Các mô hình sử dụng mã nguồn mở đã thu hẹp đáng kể khoảng cách chất lượng so với các hệ thống độc quyền, nhưng sự khác biệt về giá vẫn còn rất lớn.
Các phòng thí nghiệm tại Trung Quốc đã góp phần tạo nên sự thay đổi này. Mô hình mới Kimi K3 của Moonshot AI tại Bắc Kinh vừa dẫn đầu các bảng xếp hạng về lập trình trong tháng 06/2024, khiến cổ phiếu chip của Mỹ bị ảnh hưởng.
Nhiều mô hình AI ra mắt gần đây cũng cho thấy khoảng cách về khả năng giữa hệ thống Mỹ và Trung Quốc đang thu hẹp lại.
Palihapitiya nhận định đây là vấn đề không thể chấp nhận nếu AI thực sự là động lực cho các hoạt động kinh tế trong tương lai, vì doanh nghiệp Mỹ sẽ phải chịu bất lợi lớn về chi phí so với đối thủ quốc tế.
Ông nêu rõ vấn đề: Trí tuệ không thể vừa là động lực của nền kinh tế, vừa là mặt hàng nhập khẩu đắt đỏ cùng lúc.
Không chỉ là kinh tế, còn là vấn đề quân sự
Palihapitiya cho rằng vấn đề này còn liên quan đến quốc phòng. Khi các hệ thống phòng thủ của Mỹ phải trả hàng chục USD cho mỗi triệu token, trong khi đối phương chỉ tốn một khoản nhỏ tương tự, sự bất cân bằng sẽ càng rõ rệt.
David Sacks cũng đồng tình với quan điểm này. Ông nhất trí với nhà nghiên cứu Sebastian Mallaby rằng những năng lực nguy hiểm này sẽ nhanh chóng lan rộng, bất kể chính sách có ngăn cấm hay không.
Mallaby đã chỉ ra những lo ngại về khả năng tấn công mạng có tính chất Mythos từng được cảnh báo xung quanh mô hình Claude Mythos của Anthropic, khi sức mạnh này sẽ nhanh chóng từ chỗ rất ít người sở hữu thành nhiều người nắm giữ.
Sacks từng dự đoán các mô hình AI của Trung Quốc sẽ đạt khả năng tấn công mạng tiên tiến chỉ trong vài tháng tới. Ông cũng lưu ý rằng chính Washington đã trì hoãn ra mắt GPT-5.6 vì các rủi ro an ninh tương tự, nhưng việc hạn chế đó không thể cản bước tiến của nước ngoài. Giải pháp theo Sacks là tăng cường phòng thủ mạng dựa trên AI, thay vì hạn chế phát triển.
Washington và bài toán kiểm soát AI
Cuộc tranh luận này diễn ra khi các nhà quản lý Mỹ đang bàn thảo về việc kiểm soát chặt chẽ hơn các mô hình AI hiện đại. Nhiều ý kiến cho rằng cần kiểm duyệt các mô hình AI trước khi ra mắt, để giảm rủi ro an ninh mà vẫn không bị Trung Quốc vượt mặt.
Sacks cho rằng cách làm này sẽ không còn hiệu quả khi năng lực AI tương tự đã có mặt khắp thế giới, dễ dàng tải về sử dụng.
Phân tích của Palihapitiya cũng dẫn đến kết luận tương tự, nhưng từ góc độ kinh tế. Cả hai đều cho rằng hạn chế phát triển sẽ khiến Mỹ tụt hậu, thay vì mở cửa và cạnh tranh.
Lời ủng hộ ngắn gọn của Dorsey càng có trọng lượng hơn khi Block của ông cũng đang phát triển AI nguồn mở mang tên Goose, dự án mà ông luôn công khai ủng hộ trong nhiều năm.
Liệu Washington có lắng nghe cảnh báo này hay vẫn tiếp tục kiểm soát gắt gao, điều này sẽ ảnh hưởng lớn tới khả năng cạnh tranh về chi phí của các doanh nghiệp Mỹ trong năm nay.
Bài viết của Palihapitiya đã thu hút hàng trăm ngàn lượt xem chỉ trong vài giờ, cho thấy vấn đề này không chỉ được quan tâm trong giới công nghệ tại Silicon Valley.
