Nga sẽ hợp pháp hóa thanh toán bằng tiền mã hóa trong thương mại quốc tế từ ngày 01/07/2026. Các doanh nghiệp xuất khẩu sẽ có con đường hợp pháp để nhận Bitcoin (BTC) và stablecoin từ các đối tác mua hàng bị cắt kết nối với hệ thống ngân hàng phương Tây.
Ngân hàng Trung ương Nga và Bộ Tài chính phối hợp xây dựng gói quy định này. Những ai trung gian tiền mã hóa bất hợp pháp sẽ bị xử phạt kể từ giữa năm 2027, chính thức hợp nhất chương trình thử nghiệm đã triển khai từ năm 2024.
Nga chính thức thoát khỏi hệ thống thanh toán dựa trên đồng USD
Hãng thông tấn nhà nước TASS đưa tin ngày mục tiêu là 01/07 để Ngân hàng Trung ương Nga hoàn tất luật hóa. Quy định mới bao gồm các khoản thanh toán liên quan tới nhà nhập khẩu và xuất khẩu giữa Nga và các nước vẫn duy trì thương mại với Nga bất chấp lệnh cấm vận từ phương Tây.
Các lệnh trừng phạt từ năm 2022 đã đẩy Nga ra khỏi hệ thống SWIFT cũng như ngân hàng đại lý quốc tế. Kênh thanh toán qua tiền mã hóa đã trở thành giải pháp giúp Nga giao dịch mà không cần thông qua hệ thống bù trừ bằng USD.
Giao dịch thương mại quốc tế của Nga thông qua tiền mã hóa trong năm 2025 đạt khoảng 1,000 tỷ RUB, tương đương khoảng 11 tỷ USD. Các doanh nghiệp xuất khẩu dầu khí, kim loại và nông sản tại Nga đã thanh toán hóa đơn với các đối tác ở Trung Quốc, Thổ Nhĩ Kỳ và Ấn Độ bằng hình thức này.
Mát-xcơ-va đã xây dựng kênh thanh toán này trong suốt hai năm qua. Chương trình thử nghiệm từ năm 2024 cho phép sử dụng Bitcoin khai thác trong nước để thanh toán năng lượng và hàng hóa cho các khách hàng châu Á. Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov công khai ủng hộ giải pháp này để có thể đưa các dòng tiền hiện tại vào khuôn khổ quản lý hợp pháp.
Thanh toán tiền mã hóa tại Nga sẽ chịu sự kiểm soát của Ngân hàng Trung ương
Chỉ có 8 nền tảng được cấp phép mới được phép xử lý giao dịch tiền mã hóa khi khung pháp lý năm 2026 chính thức có hiệu lực. Mọi giao dịch giá trị trên 100,000 RUB (khoảng 1,300 USD) đều phải báo cáo cho Ngân hàng Trung ương và cơ quan phòng chống rửa tiền Rosfinmonitoring.
Các token neo theo đồng RUB cũng nằm trong thiết kế này. Các nhà chức trách xem stablecoin như tài sản thanh toán song song dành cho hóa đơn xuất khẩu. Bộ Tài chính vẫn đang cân nhắc giữa các loại stablecoin neo USD hoặc neo RUB.
Năm ngoái, EU đã nhắm vào một trong những công cụ nói trên khi cấm stablecoin A7A5 do Kyrgyzstan phát hành. Theo TRM Labs, A7A5 đã xử lý hơn 72 tỷ USD trong năm 2025. Chainalysis ước tính con số này lên tới gần 93 tỷ USD, một phần trong số đó gắn với dòng tiền bị trừng phạt.
Những điều cần lưu ý trước ngày 01/07
Các doanh nghiệp Nga đang sử dụng nền tảng trung gian không hợp pháp cần chuyển sang 8 nền tảng được phê duyệt. Nếu không, họ có thể đối mặt với mức phạt tương tự hành vi hoạt động ngân hàng trái phép từ năm 2027. Sàn giao dịch bị cấm Garantex và các nền tảng kế nhiệm vẫn là ví dụ được nhắc đến về cách các bên thích ứng với áp lực kiểm soát.
Bên trong nước Nga, tất cả hình thức thanh toán bằng tiền mã hóa vẫn bị cấm. Đồng RUB là phương tiện thanh toán hợp pháp duy nhất, giúp hệ thống tiền tệ trong nước không bị ảnh hưởng bởi biến động tài sản kỹ thuật số.
Câu hỏi đặt ra là liệu các biện pháp giám sát, chế tài từ phương Tây có theo dõi được các dòng tiền qua kênh mới này hay không. Mục tiêu của Mát-xcơ-va là tạo ra một hệ thống thanh toán thay thế nằm ngoài SWIFT. Thời hạn ngày 01/07 sẽ kiểm nghiệm khả năng các nước BRICS cùng liên kết, tham gia mạng lưới này nhanh đến đâu.
