Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ vào ngày thứ Sáu đã ký các thỏa thuận hợp tác AI với bảy công ty công nghệ và hạ tầng lớn nhất nước Mỹ nhằm đưa các mô hình AI tiên tiến vào hệ thống mạng tuyệt mật.
Các hợp đồng này bao gồm SpaceX, OpenAI, Google, NVIDIA, Reflection AI, Microsoft và Amazon Web Services. Thỏa thuận cho phép các hệ thống AI của các công ty này được sử dụng trong môi trường bảo mật Cấp độ 6 (IL6) và Cấp độ 7 (IL7) cho bất kỳ mục đích vận hành hợp pháp nào.
Bên trong các thỏa thuận AI của Bộ Chiến tranh
Giám đốc Công nghệ của Bộ Chiến tranh đã công bố gói thỏa thuận này vào ngày 01/05/2024 và cho biết đây là bước tiến mới trong việc xây dựng một Bộ Chiến tranh “ưu tiên AI” như các quan chức từng nói. Các môi trường IL6 và IL7 là phân loại cho những tác vụ bí mật và tuyệt mật, đồng nghĩa các mô hình AI này sẽ hoạt động song song với dữ liệu tình báo, thông tin nhạy cảm.
“Đây là bước đi mới nhất trong nỗ lực tạo nên một BỘ CHIẾN TRANH ƯU TIÊN AI,” tài khoản chính thức của Văn phòng Thứ trưởng Bộ Chiến tranh phụ trách Nghiên cứu và Kỹ thuật cho biết.
Các quan chức cũng chia sẻ rằng việc hợp tác với nhiều nhà cung cấp khác nhau là chủ ý, nhằm tránh lệ thuộc vào một đơn vị cung cấp duy nhất và có thể lựa chọn linh hoạt giữa mô hình mã đóng hoặc mã nguồn mở.
Riêng NVIDIA sẽ cung cấp bộ Nemotron mã nguồn mở, trong khi Reflection AI – một startup do NVIDIA hậu thuẫn, được thành lập bởi những cựu kỹ sư của Google DeepMind – sẽ bổ sung thêm nhiều hệ thống AI mã nguồn mở khác.
Google sẽ cung cấp bộ Gemini phục vụ mọi mục đích hợp pháp của chính phủ, còn SpaceX dự kiến sẽ đưa vào các hạ tầng liên quan đến mô hình Grok của xAI.
Microsoft và AWS vẫn là trụ cột về cloud và hạ tầng để triển khai các giải pháp AI trên diện rộng.
Lượng sử dụng nội bộ đã tăng mạnh. Nền tảng GenAI.mil của Bộ Chiến tranh đã thu hút hơn 1.3 triệu người dùng cùng hàng chục triệu lệnh sử dụng chỉ sau 5 tháng ra mắt, theo thông báo ngày 01/05/2024.
Anthropic không tham gia do mâu thuẫn về giới hạn an toàn
Danh sách này không có sự góp mặt của Anthropic. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth hồi tháng 02/2024 đã xem Anthropic là rủi ro trong chuỗi cung ứng, sau khi Anthropic từ chối loại bỏ các giới hạn với vũ khí tự động và hoạt động giám sát hàng loạt người dân trong nước.
“Chúng tôi sẽ không để bất kỳ công ty nào quyết định cách chúng tôi đưa ra các quyết định vận hành,” phát ngôn viên Sean Parnell của Bộ Chiến tranh nhấn mạnh.
Sau đó, một thẩm phán liên bang đã tạm thời chặn lệnh cấm, và cuộc chiến pháp lý vẫn đang tiếp diễn.
OpenAI chọn hướng hợp tác với phạm vi hạn chế hơn so với các đối thủ. Họ cho biết thỏa thuận với Bộ Chiến tranh đảm bảo 3 cam kết chính:
- Các mô hình AI của họ không được sử dụng cho việc giám sát hàng loạt người dân,
- Không được dùng để điều khiển vũ khí tự động, và
- Luôn duy trì các biện pháp an toàn đã thiết lập.
Các công ty khác thì chấp nhận điều khoản rộng hơn là “cho bất kỳ mục đích hợp pháp nào” mà không có các cam kết ngoại trừ công khai như trên.
Xu hướng mã nguồn mở sẽ định hình giai đoạn tiếp theo
Các thỏa thuận lần này nằm trong Chiến lược Đẩy mạnh AI của Bộ Chiến tranh, được công bố từ đầu năm 2026, tập trung vào mô hình kiến trúc mở, mã nguồn mở cho các mảng chiến đấu, tình báo và hoạt động cơ quan.
Quan chức Bộ Chiến tranh cho biết ưu tiên sẽ dành cho các nhà cung cấp trong nước, lựa chọn giải pháp mã nguồn mở minh bạch và thúc đẩy thử nghiệm nhanh, thay vì chỉ dựa vào các mô hình mã đóng.
Bước tiếp theo sẽ là theo dõi xem mô hình nào được phê duyệt triển khai ở cấp IL6 trước tiên và liệu các nguyên tắc an toàn mà OpenAI công bố có thực sự được duy trì khi các hệ thống này mở rộng cho các công việc tuyệt mật.
