Báo cáo Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ nóng hơn dự kiến đã khiến khoảng 200 triệu USD các vị thế đòn bẩy trên thị trường crypto bị “xóa sổ” chỉ trong 5 phút vào thứ Ba. Theo Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), giá tiêu dùng tháng 10 tăng 0.4%, cao hơn mức 0.23% mà Phố Wall dự đoán, kéo theo sự giảm giá của Bitcoin (BTC) và vàng.
Trước khi dữ liệu được công bố, các nhà giao dịch đã “định giá” khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất vào tháng 12 là 84%, theo BeInCrypto đưa tin sáng thứ Ba. Lạm phát lõi – không tính giá thực phẩm và năng lượng – tiếp tục giữ mức 0.3% tháng thứ ba liên tiếp, gây áp lực tăng chi phí vay vốn cho những người nắm giữ trái phiếu, cổ phiếu, vàng và Bitcoin.
Bitcoin và vàng phản ứng thế nào với báo cáo CPI?
Trong 5 phút sau khi dữ liệu công bố lúc 8:30 sáng giờ ET, giá Bitcoin trên Binance biến động mạnh trong vùng từ 74,770 USD đến 73,525 USD. Đến cuối khung giờ này, BTC đóng cửa ở mức gần 73,709 USD, giảm 0.9% và dao động quanh 73,918 USD vào lúc 8:36 sáng.
Cú “xóa sổ” này ảnh hưởng lớn đến các vị thế Long, tức là cược giá sẽ tăng bằng tiền vay đòn bẩy. Khoảng 200 triệu USD các vị thế Long đã bị thanh lý trong 5 phút sau khi công bố dữ liệu, khi sàn giao dịch buộc phải đóng các lệnh liên tục bị lỗ.
Giá vàng giao ngay trong cùng khung thời gian cũng giảm 0.6% còn khoảng 4,048 USD/ounce, sau khi chạm đáy 4,040 USD theo dữ liệu OANDA. Đến 8:36 sáng, giá vẫn giữ quanh mức này.
Lý do là Fed khi tăng lãi suất sẽ làm giảm sức hấp dẫn của các tài sản không có lãi như vàng và Bitcoin, do tiền gửi ngân hàng và trái phiếu kho bạc trở nên hấp dẫn hơn nhờ lợi suất tăng.
BeInCrypto đã cảnh báo về rủi ro này hôm thứ Hai, cho biết nếu lạm phát vượt dự báo sẽ khiến nhiều nhà đầu tư tin Fed tăng lãi suất tháng 12, trong bản dự báo lạm phát đầu tuần. Các quỹ ETF Bitcoin cũng ghi nhận bị rút ròng 1.28 tỷ USD khi khả năng Fed tăng lãi suất tháng 12 tăng lên.
Trong tháng 10, Fed duy trì lãi suất cơ bản ở mức 3.75% – 4%. Khi đó, Chủ tịch Fed Kevin Warsh cho rằng điều kiện tài chính thắt chặt có liên quan tới nhu cầu tăng nhờ AI.
Các mặt hàng nào tăng giá mạnh nhất trong tháng 10?
Giá thực phẩm tăng 0.5% sau khi gần như đi ngang vào tháng 09/2024, trong đó giá thực phẩm tại nhà tăng 0.4% còn giá ăn uống ngoài hàng tăng 0.5%.
Chi phí năng lượng tăng 0.7%, giá xăng tăng 1.0% sau khi điều chỉnh theo mùa. So với cùng kỳ năm trước, giá xăng cao hơn 37.4% – một trong số ít các số liệu hàng năm mà BLS có thể công bố.
Chi phí nhà ở – yếu tố lớn nhất trong rổ CPI – tăng 0.3%, thấp hơn mức 0.4% của tháng 09/2024. Giá lõi CPI từng tăng 0.2% vào tháng 07/2024 và đi ngang trong tháng 06/2024.
Tất cả các ngân hàng khảo sát trước thời điểm công bố đều cho rằng CPI tháng này sẽ thấp. Dự đoán của các tên tuổi lớn dao động từ 0.19% (Morgan Stanley) tới 0.28% (Wells Fargo) cho chỉ số tổng, còn lạm phát lõi từ 0.16% (Goldman Sachs) tới 0.24% (Jefferies).
Tại sao không có số liệu lạm phát theo năm?
BLS không công bố tỷ lệ lạm phát năm vì không thu thập dữ liệu giá tháng 10/2025 trong đợt chính phủ Mỹ đóng cửa năm 2025, nên không thể có mốc so sánh.
Vì vậy, những con số hàng tháng thực tế đang là trọng tâm chính của báo cáo. Kinh tế học kỳ vọng tỷ lệ lạm phát năm là 3.9% cho CPI tổng quát và 2.8% cho lõi, song không thể xác nhận qua dữ liệu chính thức.
Yếu tố nào có thể khiến lạm phát “nóng” gây hiểu lầm?
Một số dữ liệu lại cho thấy diễn biến có lợi hơn. Tốc độ tăng giá năng lượng đã giảm mạnh so với mức 5.2% của tháng 09/2024. Trước khi điều chỉnh theo mùa, giá xăng thậm chí giảm 0.7% trong tháng 10/2024.
Bản thân giá Bitcoin cũng đã bắt đầu giảm trước khi công bố dữ liệu. Sáng thứ Ba, BTC từng dao động gần 75,000 USD, theo TradingView; còn trong 24 giờ đến sáng thứ Hai, Bitcoin đã giảm 1.85% theo ghi nhận từ BeInCrypto Markets.
Sắp tới điều gì sẽ ảnh hưởng đến kỳ vọng Fed tăng lãi suất?
Cùng ngày, nhà đầu tư trái phiếu sẽ gặp bài kiểm tra thứ hai với đợt đấu giá trái phiếu kỳ hạn 10 năm – một phần của gói bán trái phiếu kho bạc trị giá 125 tỷ USD – hiện đang phải “định giá” lại do số liệu lạm phát nóng hơn.
Ngày thứ Sáu, dữ liệu giá sản xuất sẽ được công bố. Các chuyên gia kinh tế dự đoán chỉ số đo lường được Fed ưu tiên – core personal consumption expenditures (PCE) – sẽ tăng 0.23% trong tháng 10/2024.
Khi thiếu số liệu theo năm, chuỗi báo cáo lạm phát lõi tăng 0.3% mỗi tháng chính là xu hướng nổi bật mà Fed có trước khi cân nhắc quyết định trong tháng 12/2024.
